Het is inmiddels ruim 3,5 jaar geleden dat ik mijn ongeluk heb gehad. Toen ik een jaar na mijn ongeluk mensen (en dan vooral lotgenoten) vertelde hoe lang het geleden was, reageerden ze bijna altijd met: ‘oh, dat is pas net’. Voor mij voelde dat ellendige jaar wat ik achter de rug had, helemaal niet als ‘pas net’. Ik had veel geleerd tijdens mijn revalidatie, was druk bezig met het accepteren van wat ik had en ik was me er ook van bewust dat mijn leven er anders uit zou gaan zien. Dus wat nou ‘pas net’…

Goed zonder kwaad

Waar ik later achter kwam, was dat niet alles in boeken staat of dat er deskundigen zijn die jou daar over kunnen vertellen. Ze proberen het, ze hebben er voor geleerd en weten misschien wat, maar het revalideren gaat maar tot zo ver. Het daadwerkelijk er mee leven, gaat heel wat stappen verder.

Met enige regelmatigheid vervloek ik mijn NAH. Er zijn zo ontzettend veel dingen die ik weer zomaar even zou willen kunnen, wat er voor nu echt niet meer in zit. Maar door de vele dingen die ik niet meer kan, hecht ik nu wel veel meer waarde aan de dingen die ik wel kan. Hierdoor ben ik mij gaan afvragen of mijn NAH me misschien dan ook wat gebracht heeft. Want zou een wereld mooi zijn zonder lelijk? Goed zonder kwaad? Zou je nog voldaan kunnen zijn als je alles kunt hebben?

Wat heb ik geleerd?

Drie en een half jaar leven met NAH. Leren met vallen en opstaan. Ontdekken en op mijn snufferd gaan. En zelfs deze drie en half jaar zijn eigenlijk nog maar niks. Maar hier wel veertien dingen die ik de afgelopen jaren heb geleerd.

1. Dat hoeveel deskundigen er ook zijn, dat ze allemaal wat kunnen zeggen, hetzelfde of verschillende dingen, maar je eigen gevoel is ook belangrijk.

2. Dat wanneer je denkt het einde bereikt te hebben, je absoluut moet blijven zoeken, want er is zoveel meer. Misschien op een andere route, maar de ontdekkingstocht is het absoluut waard.

3. Dat tijd mijn beste vriend is gebleken. Tijd heeft mij leren te verwerken. Tijd is mijn wonden aan het helen. Tijd gunt mij elke dag, een nieuwe dag. Eén waar het beter kan gaan, of slechter. Maar, waar ik elke keer opnieuw en opnieuw proberen kan. Proberen tot het lukt.

4. Nee zeggen is oké, en je kostbare energie voor leuke dingen bewaren al helemaal.

5. Vergeet niet te ademen;). In en uit. Keer op keer. Door je neus in, en via je buik uit.

6. Dat uitrusten en jezelf tijd gunnen oké is, maar dat je op moet passen dat je niet moe wordt van het moe zijn. (Om dat te voorkomen, heb ik bijvoorbeeld gezorgd voor structuur. Elke dag om dezelfde tijd opstaan. Mocht ik daarna nog moe zijn, kan ik dan weer rusten.)

7. Echte vrienden zijn degenen die jou laten uitzoeken wie je bent zonder een oordeel of ‘moeten’ klaar te hebben staan

Maar ik heb nog meer geleerd:

8. Van tv kijken krijg ik meer hoofdpijn en van cola nog meer.

9. Dat een bril met blauwe glazen prettig is voor mijn ogen en ik de perfecte oordoppen nog niet gevonden heb.

10. Dat ik beter kan tegen pratende mensen dan tegen bewegende beelden.

11. Dat mijn agenda, mijn trouwste maatje is geworden, net als herinneringen in mijn telefoon.

12. Dat creatief bezig zijn, goed is voor het brein, net als sporten. Ook al vertik ik dit laatste absoluut.

13. Dat dry needling een hel is, maar dat het wel werkt.

14. Dat ik Ilana ben. Dat ik mag zijn wie ik ben. Dat ik leer met vallen en opstaan, dat het gaat om hoe vaak ik opsta, en niet om hoe vaak ik val.

Wat heb jij geleerd?